Voorzichtig positief nieuws uit Frankrijk: de verwoestende bosbranden in de regio rond Bordeaux breiden zich momenteel niet verder uit. De situatie is volgens de autoriteiten stabiel, maar het gevaar is nog lang niet geweken. Klimaatonderzoeker Françoise Vimeux wijst ondertussen op de omstandigheden die het vuur zo verwoestend maakten. “Dit is precies waarvoor we altijd hebben gewaarschuwd.”
Bosbranden breiden zich niet verder uit
De afgelopen weken kwamen aangrijpende beelden uit het departement Gironde, waar grote natuurbranden enorme gebieden in de as legden. Inmiddels melden de Franse autoriteiten dat de situatie stabiel is. Dat betekent dat de vlammen zich voorlopig niet verder verspreiden.
In totaal werden meer dan 220.000 inwoners en vakantiegangers uit voorzorg geëvacueerd. Ongeveer de helft van hen zou inmiddels naar huis of naar het vakantieverblijf mogen terugkeren.
De regionale brandweer blijft voorzichtig. Nieuwe evacuaties worden niet uitgesloten. “We zijn hoopvol, maar kunnen niet garanderen dat de branden dit weekend volledig onder controle zijn.”
Menselijk handelen vaak de aanleiding
Bosbranden kunnen op verschillende manieren ontstaan. Een weggegooide sigarettenpeuk, een glasscherf of een andere kleine vonk kan al voldoende zijn om droge begroeiing in brand te zetten.
Volgens de Franse regering ontstaat ongeveer negen op de tien natuurbranden door menselijk handelen. Dat gebeurt soms per ongeluk, maar er is ook sprake van opzettelijke brandstichting. De afgelopen weken werden honderden mensen aangehouden op verdenking van betrokkenheid bij brandstichting.
Opvallend genoeg gaf in een recente peiling 17 procent van de ondervraagden aan nog altijd brandende sigarettenpeuken uit de auto te gooien.
Klimaatverandering vergroot het brandgevaar
Hoewel menselijk handelen vaak de directe aanleiding vormt, verklaren onderzoekers daarmee niet waarom de branden zich zo snel en grootschalig kunnen verspreiden.
Frankrijk kreeg aan het begin van het jaar veel regen, waardoor planten en struiken snel groeiden. Daarna volgde een uitzonderlijk droge lente, waardoor die begroeiing volledig uitdroogde. De intense hittegolven in de zomer maakten ook de bodem kurkdroog.
Volgens klimaatonderzoeker Françoise Vimeux zorgt die combinatie voor extreem brandbare omstandigheden.
“Er was enorm veel begroeiing die volledig was uitgedroogd. Vervolgens is één vonkje genoeg om een gigantische brand te veroorzaken”, legt ze uit. “Wat dit jaar is gebeurd, is een schoolvoorbeeld van waar we al lange tijd voor waarschuwen.”
Historicus Maarten van Rossem stelde eerder dat slecht bosonderhoud een belangrijke oorzaak van de branden zou zijn. Franse onderzoekers wijzen echter vooral op de extreme droogte, hitte en gevolgen van klimaatverandering.
