Al meer dan 150 dagen ontbreekt ieder publiek spoor van Mojtaba Khamenei, die volgens Iraanse berichtgeving zijn vader Ali Khamenei zou hebben opgevolgd als opperste leider. Door zijn langdurige afwezigheid groeit de speculatie dat hij mogelijk zwaargewond is geraakt of zelfs niet meer in leven is.

Bij een Amerikaans-Israëlische aanval eind februari zouden Ali Khamenei en verschillende andere Iraanse leiders zijn omgekomen. Mojtaba zou de aanval hebben overleefd omdat hij op dat moment niet in het getroffen gebouw aanwezig was. Zijn vrouw en kind zouden wel zijn omgekomen.

Kort daarna verschenen berichten dat Mojtaba ernstig gewond was geraakt aan zijn benen. Ook werd beweerd dat hij op uitnodiging van de Russische president Vladimir Poetin naar Rusland was gebracht voor medische behandelingen. Deze verhalen zijn echter niet onafhankelijk bevestigd.

Geen beelden of openbare optredens

Iran maakte niet lang na de aanval bekend dat Mojtaba zijn vader zou opvolgen. Sindsdien is hij echter niet in het openbaar verschenen. Er zijn geen recente bewegende beelden van hem gepubliceerd en ook buitenlandse leiders hebben geen melding gemaakt van persoonlijk contact.

De Iraanse president Masoud Pezeshkian beweerde in mei dat hij twee uur met de nieuwe opperste leider had gesproken. Critici en voormalige inlichtingenfunctionarissen zetten daar grote vraagtekens bij.

Rami Ingra, voormalig afdelingshoofd bij de Israëlische Mossad, stelt dat de president Mojtaba nooit persoonlijk heeft gezien. Volgens hem is er geen overtuigend bewijs dat Khamenei nog actief leidinggeeft aan Iran.

Afwezig bij belangrijke momenten

Ook zijn afwezigheid bij belangrijke nationale en religieuze gebeurtenissen roept vragen op. Tijdens Nowruz, het Iraanse nieuwjaar op 20 maart, verscheen Mojtaba niet voor een traditionele toespraak. Zijn vader gebruikte die gelegenheid jarenlang om het volk toe te spreken.

Op 4 juli zou de begrafenis van Ali Khamenei hebben plaatsgevonden. Hoewel veel prominente personen aanwezig waren, ontbrak Mojtaba opnieuw. Dat wordt opvallend genoemd, omdat het bijwonen van de begrafenis van een ouder binnen de sjiitische traditie als een belangrijke religieuze plicht geldt.

Mogelijk verborgen op geheime locatie

Sommige waarnemers denken dat Mojtaba is overleden en dat het Iraanse regime dit bewust verborgen houdt. Een andere mogelijkheid is dat hij nog leeft, maar zwaargewond op een streng beveiligde ondergrondse locatie verblijft.

In dat scenario zou directe communicatie vrijwel onmogelijk zijn. Berichten zouden dan via briefjes en verschillende koeriers moeten worden doorgegeven om zijn verblijfplaats geheim te houden.

Twijfels over verspreide beelden

De Iraanse Revolutionaire Garde bracht onlangs beelden naar buiten waarop Mojtaba te zien zou zijn. Online onderzoekers beweerden echter dat het materiaal met kunstmatige intelligentie was gemaakt. Ook die conclusie is niet officieel bevestigd, maar de beelden hebben de twijfels verder aangewakkerd.

De in Londen gevestigde Iraanse journalist Negar Mojtahedi stelt dat echte beelden waarschijnlijk direct zouden worden uitgezonden wanneer die beschikbaar waren. Volgens haar zegt het ontbreken daarvan veel over de huidige situatie.

Wat er daadwerkelijk met Mojtaba Khamenei is gebeurd, blijft vooralsnog onduidelijk. Zolang Iran geen controleerbare beelden of openbare verschijning toont, zullen de geruchten over zijn gezondheid en mogelijke overlijden blijven toenemen.